Những trục trặc kinh nguyệt đáng lo của chị em

Các chuyên gia đông y cho rằng, kinh nguyệt là một phần trong cuộc sống của phụ nữ. Bất kỳ vấn đề nào của kinh nguyệt đều ảnh hưởng đến sức khỏe và ngược lại.

Kinh nguyệt không chỉ thể hiện chức năng sinh sản, mà còn biểu hiện cho sức khỏe, vẻ đẹp của chị em phụ nữ. Chỉ cần một bất thường nhỏ, ví dụ như đột nhiên bị chậm kinh hay số ngày hành kinh ngắn so với các tháng trước đó thì nguyên nhân có thể là stress, ăn ngủ thất thường, nhưng đó cũng có thể đó là một biểu hiện của việc suy giảm chức năng buồng trứng.

 

Không chỉ vậy, chậm kinh có thể khiến tâm trạng chị em bực bội, người nóng, mặt, lưng nổi mụn nhiều hơn bình thường... Cho nên, cần có hiểu biết về các vấn đề kinh nguyệt thường gặp để trang bị kiến thức cho mình, một khi có tình huống xảy ra.

 

Đông y có thế mạnh trong việc chữa các chứng bệnh do nội tiết gây ra. Ưu điểm là sẽ giải quyết được tận gốc vấn đề, không gây tác dụng phụ, ít tốn kém... Dưới đây là các hiện tượng kinh nguyệt thường gặp và phép chữa của đông y, theo lương y Vũ Quốc Trung:

 

1. Rối loạn kinh nguyệt

 

Rối loạn kinh nguyệt là tình trạng vòng kinh thất thường, không theo chu kỳ nhất định nào. Theo lương y Vũ Quốc Trung, vòng kinh chuẩn nhất là 28 ngày tính từ ngày đầu tiên có kinh của tháng này đến ngày đầu tiên có kinh của tháng sau. Tuy nhiên, ít ai có vòng kinh đều mà thường biểu hiện thành các dạng như tháng nhanh (kinh nguyệt đến sớm), tháng chậm (kinh nguyệt đến muộn).

 

Nếu khoảng cách ngày hành kinh tháng này đến sớm hay đến muộn dưới 7 ngày so với tháng trước thì các chị em phụ nữ chưa cần lo lắng. Có thể do sinh hoạt thất thường ảnh hưởng đến và chỉ cần ăn uống, ngủ nghỉ điều độ, bớt căng thẳng để kinh nguyệt đều trở lại. Còn với những người thường xuyên bị kinh nguyệt đến sớm hay muộn quá 7 ngày thì nên đi kiểm tra hay uống thuốc để kịp thời điều chỉnh lại.

 

Có nhiều nguyên nhân gây ra nhưng chủ yếu là do huyết hư, khí hư (bị thiếu), huyết trệ, khí trệ (thiếu) hoặc đôi khi do đàm ẩm. Căn cứ vào từng nguyên nhân gây ra mà có cách điều trị. 

 

- Kinh nguyệt đến sớm: phần nhiều do nhiệt (có thể là thực nhiệt hoặc hư nhiệt), cũng có thể do thanh nhiệt, lương huyết. Dùng bài thuốc: sinh địa 12 g, xuyên không 8 g, địa cốt bì 8g, huyền sâm 8 g, cỏ nhọ nồi 8g, ngưu tất 8g, đan sâm 8g, ích mẫu 16g. Mỗi ngày 1 thang, uống 5 thang sẽ đỡ.

 

- Kinh nguyệt đến sau kỳ: đa số do hư hàn hoặc huyết ứ hoặc đàm trệ.

 

+ Nếu do hư hàn thì lượng kinh ít, màu nhạt, chân tay lạnh, bị đau liên miên. Dùng phương pháp chữa ôn kinh trừ hàn. Bài thuốc: thục địa 12g, xuyên khung 10g, hà thủ ô 10g, đẳng sâm 12g, gừng tươi 8g, ngải cứu 12g, xương bồ 8g. Ngày một thang.

 

+ Nếu do huyết ứ, huyết hư thì biểu hiện ít kinh, màu đen, vón cục. Bài thuốc hoạt huyết khứ ứ điều kinh: sinh địa 12g, xuyên không 8g, kê huyết đằng 16g, ích mẫu 16g, đào nhân 8g, uất kim 8g. Ngày 1 thang sắc uống.

 

+ Huyết hư: lượng kinh ít, loãng, người mệt mỏi, đoản hơi, ngại nói, da khô, phải dùng bài thuốc bổ huyết điều kinh. Bài thuốc: thục địa 12g, xuyên không 8g, kê tử 12g, tía tô 8g, long nhãn 12g, trần bì 6g, ích mẫu 12g, đan sâm 8g. Ngày một thang.

 

2. Hành kinh ngắn ngày

 

Hành kinh ngắn ngày là số ngày hành kinh, số lượng máu kinh ra ít hơn so với những tháng trước đó. Bình thường lượng máu kinh chảy ra trong mỗi chu kỳ là khác nhau tùy từng phụ nữ và tùy từng tháng, dao động từ 5ml đến 25ml. Số ngày kéo dài chuẩn nhất từ lúc có kinh đến khi sạch kinh là 3, 4 ngày.

 

Tuy nhiên một số trường hợp đột nhiên rút xuống chỉ còn 1, 2 ngày, hay lượng kinh ra nhỏ giọt. Nếu tình trạng này cứ ngày một giảm dần về cả số lượng, chất lượng thì có thể đó là một dấu hiệu bị suy sớm buồng trứng.

 

Nguyên nhân gây ra tình trạng này là do khí huyết bị hư nhược, đàm huyết ứ trệ gây ra. Biểu hiện là hành kinh 1, 2 ngày rồi hết, lượng máu kinh ít, vài giọt, màu kinh nhạt, loãng, da mặt trắng bệch, chóng mặt, hồi hộp... Trường hợp này dùng phép chữa bổ khí dưỡng huyết.

 

Bài thuốc: phục linh 12g, nhục quế 6g, hoàng kỳ 12g, bạch truật 12g, trần bì 12g, đương quy 12g, bạch thược 12g, thục địa 12g, nhân sâm 12g, cam thảo 6g. Ngày sắc 1 thang uống.

 

Ảnh minh họa: favim.com.

3. Máu kinh ra nhiều

 

Ở một số người, cũng có tình trạng kinh nguyệt ra quá nhiều trong ngày hành kinh. Nếu cứ để tình trạng này, cơ thể bị mất máu nhiều, người gầy yếu. Máu kinh ra nhiều có hai thể là do khí hư không cố nhiếp (không cầm) và máu nóng chảy càn.

 

- Ở thể thứ nhất biểu hiện kinh màu nhạt, mặt trắng bệch, hồi hộp, mệt mỏi, bụng dưới đau, ăn uống kém. Phép chữa là ích khí, nhiếp huyết. Bài thuốc: bạch truật 8g, thăng ma 6g, nhân sâm 12g, hoàng kỳ 12g, cam thảo 4g.

 

- Thể thứ 2 do máu nóng chảy càn: thể hiện kinh màu đỏ tươi, bụng chướng, miệng khát, đại tiện bí, nước tiểu vàng. Phép chữa thanh nhiệt mát máu. Bài thuốc gừng tươi 8g, ngải diệp 12g, lộc giác sương (sừng hươu) 8g, phục long can 12g. Sắc uống ngày 1 thang.

 

4. Băng lậu (rong kinh)

 

Băng lậu khác với trường hợp hành kinh dài ngày, máu kinh ra nhiều đã nói ở trên. Đây là một chứng bệnh, không phải hành kinh. Huyết từ âm đạo ra nhiều, hoặc huyết ra ít nhưng kéo dài không dứt, có khi kinh kéo dài mãi không cầm hoặc kinh huyết bỗng chốc xuống nhiều, không cầmCó hai thể là do hai mạch Xung, Nhâm bị tổn thương và do khí huyết hư không cố nhiếp.

 

- Do khí huyết tạng phủ không điều hòa, hai mạch Xung, Nhâm bị tổn thương, không cố nhiếp gây ra. Trường hợp này dùng phép chữa thanh nhiệt, mát máu. Bài thuốc: bạch truật 20g, cam thảo 6g, đỗ trọng 12g, đương quy 12g, thục địa 20g, mẫu huệ tử 10g, nhân sâm 4g, phục linh 8g, sơn thù 8g, viễn chí 4g. Sắc uống ngày 1 thang, uống từ 6 đến 10 ngày.

 

- Do khí huyết hư không cố nhiếp: máu chảy lai nhai không cầm, biểu hiện màu nhạt, mặt trắng, mệt mỏi, ăn ít, đại tiện lỏng. Phép chữa ích khí, nhiếp huyết. Bài thuốc: bạch truật 10g, nhân sâm 6g, sinh hoàng kỳ 12g, đương quy 10g, bào khương (vỏ gừng) 8g, thục địa 16g. Sắc uống ngày 1 thang.

 

5. Bế kinh

 

Thông thường nhất, chu kỳ kinh nguyệt của một người đi theo chu kỳ mỗi tháng một lần. Tuy nhiên, có những người lại đi theo chu kỳ cá thể (2 tháng thấy kinh 1 lần gọi là tính nguyệt, cứ 3 tháng 1 lần gọi là cự nguyệt, nếu 1 năm 1 lần gọi là tỵ niên, có người không có kinh mà vẫn có con gọi là ám kinh, có người đã mang thai mà đến kỳ kinh vẫn ra ít máu, song thai nhi vẫn phát triển bình thường gọi là ích kinh).

 

Vô kinh cũng là một hiện tượng không phải hiếm gặp đối với chị em phụ nữ. Trong đó có hai dạng, vô kinh nguyên phát (đến tuổi trưởng thành mà không có kinh) và vô kinh thứ phát (có kinh rồi mất - hay còn gọi là bế kinh). Riêng chứng vô kinh nguyên phát cần đến ngay bệnh viện khám để tìm nguyên nhân, sau đó mới nên cân nhắc là chữa trị theo đông y hay tây y.

 

Về vô kinh thứ phát (bế kinh), nguyên nhân do huyết bị hư tổn, đàm thấp, huyết ứ, bế tắc kinh mạch. Có hai thể:

 

- Thể khí huyết hư nhược: kinh nguyệt ít, màu nhạt, ăn kém, hồi hộp... Phép chữa đại bổ khí huyết. Bài thuốc: phục linh 12g, nhục quế 6g, thục địa 12g, nhân sâm 12g, cam thảo 6g, đương quy 12g, hoàng kỳ 12g, bạch truật 12g, trần bì 12g. Sắc uống ngày 1 thang

 

- Khí trệ huyết ứ: bụng dưới đau, thần trí uất ức, sắc mặt tối, ngực sườn đau. Hoạt huyết hóa ứ. Bài thuốc: cam thảo 6g, chỉ xác 10g, đương quy 12g, ngưu tức 12g, xuyên khung 8g, cát cánh 8g, đào nhân 6g, hồng hoa 6g, sinh địa 12g. Sắc uống ngày 1 thang.

 

6. Đau bụng kinh

 

Đau bụng kinh trong Đông y gọi là thống kinh. Nguyên nhân do huyết ứ (máu không lưu thông), huyết hư (thiếu máu), khí hư (khí yếu)... gây bế tắc kinh nguyệt, hành kinh không thông suốt. Có người bị đau trước, trong hay sau kỳ kinh. Thông thường đau bụng kinh hay đi kèm cục máu đông. Khi bị cục máu đông ra nhiều cũng cần phải chú ý. Có 2 thể:

 

- Thể hàn tà khí trệ: bụng dưới đau lạnh, đau lan ra lưng, kinh màu đỏ, có cục máu ứ, lưỡi trắng. Phép chữa ôn kinh tán hạ. Bài thuốc: bồ hoàng 12g, đương quy 12g, một dược 8g, quế tâm 4g, xích thược 8g, diên hồ sách 6g, ngũ linh chi 8g, tiểu hồi hương 4g, xuyên khung 8g.

 

- Khí trệ huyết ứ: trước khi hành kinh, đang trong hành kinh bụng dưới đau, kinh nguyệt ít, màu tím, ngực đau, có máu cục. Phép chữa cần hoạt huyết hóa ứ. Bài thuốc: cam thảo 6g, chỉ xác 6g, đương quy 12g, ngưu tất 12g, xuyên khung 8g, cát cánh 8g, địa nhân 6g, hồng hoa 10 g, sinh địa 12g.

 

 

"Vùng kín" là bộ phận cực kì quan trọng của người phụ nữ. Nhưng chị em đã hiểu hết những điều đặc...
nam học, vô sinh, xuất tinh, tinh trùng, dương vật, lỗ niệu đạo, nam giới, sinh lý, tinh hoàn, tình dục
4 bệnh nam khoa mà nam giới hay mắc gồm: Rối loạn tình dục như xuất tinh sớm, xuất tinh chậm và...
Mất cân bằng hóc-môn là một rắc rồi về sức khỏe diễn biến khá thầm lặng trong cơ thể phụ nữ. Sự...
 chứng mất tinh thần, lên đỉnh, sex, quan hệ tình dục, cửa sổ tình yêu
Gần một nửa số phụ nữ trong một cuộc khảo sát của Đại học công nghệ Queensland (Úc) bị hiện tượng...
Rối loạn tăng động giảm chú ý, trẻ mắc, can thiệp sớm, cua so tinh yeu
Rối loạn tăng động giảm chú ý ở trẻ (gọi tắt ADHD) là bệnh không nguy hiểm, nhưng nếu không được...
Tiêu thụ nhiều muối làm tăng gấp đôi nguy cơ suy tim, ăn nhiều muối, cua so tinh yeu
Một nghiên cứu kéo dài 12 năm gồm hơn 4.000 người cho thấy, tiêu thụ nhiều muối có liên quan với...
Chăm sóc bé, bị sốt xuất huyết, tại nhà, chăm sóc bé Sốt, xuất huyết sốt xuất huyết, dengue, uống thuốc hạ sốt, chế độ dinh dưỡng, dấu hiệu bệnh, nhập viện cấp cứu, uống nhiều nước
Hầu hết những trẻ mắc sốt xuất huyết Dengue (SXH độ nhẹ và trung bình) đều được bác sĩ cho theo...
Viêm não mô cầu ở trẻ nhỏ: Cẩn thận mất con!, Viêm não mô cầu ở trẻ nhỏ, bí quyết nuôi con
Theo bác sĩ Nguyễn Trung Cấp, viêm não mô cầu có thể xuất hiện ở bất kỳ ai nhưng nguy cơ cao ở...
trục trặc sinh lí, sinh sản nam, sức khỏe tình dục, nam khoa, cua so tinh yeu
Khi có trục trặc sinh lý, nam giới thường dành 2-3 giờ hầu như mỗi ngày tìm kiếm các thông tin để...
Khi tâm trạng chán nản, thay vì than vãn, bạn hãy “giải sầu” bằng chút gì đó ngon lành để nạp...
Nội dung khác
tinh hoàn, viêm mào tinh hoàn, thoát vị bẹn, cấu trúc giải phẫu, căng tức, cuasotinhyeu
Năm nay cháu 16 tuổi. Và dạo gần đây cháu thấy phần bìu có triệu chứng bất thường, tinh hoàn bên...
09:05 - Tư vấn
Hiện tại em đang đến thời khì kinh nguyệt được 3 ngày, nhưng ngày thứ 4 kinh nguyệt lại chuyển...
20:02 - Tư vấn
hết yêu, gặp lại người cũ, tình cảm trỗi dậy, khó xác định tình cảm
Dạo đây tình cảm của em dành cho người yêu hiện tại đang dần giảm đi, em cảm thấy mệt mỏi, chán...
18:53 - Tư vấn
xet-nghiem-nhiem-sac-the-do-va-cac-phuong-phap-thuc-hien
Xét nghiệm nhiễm sắc thể đồ hay Karyotyping là xét nghiệm bộ nhiễm sắc thể trên mẫu tế bào để xác...
09:05 - Kiến thức
Tại sao hiệu quả ngừa thai của bao chỉ là 98% dù đã dùng đúng ?
Cháu có đọc được rất nhiều thông tin trên mạng là bao cao su có tác dụng tránh thai 98%, vậy cho...
08:05 - Tư vấn
Việc không điều trị thoát bị bẹn có gây khó có con không ?
Hiện em đang mắc rất nhiều vấn đề về cơ quan sinh dục của mình. Cụ thể là em bị thoát vị bẹn, x....
11:05 - Tư vấn
giống con gái, bóng, bede, cư xử giống con gái, sợ bị gay
Ngay từ nhỏ, tính cách em đã vô cùng giống con gái. Những cử chỉ, hành động, giọng nói đều rất...
16:05 - Tư vấn
nuốt nghẹn, khó nuốt,thực quản, lưỡi gà, nội soi, tai mũi họng,
Em năm nay 21 tuổi có biểu hiện nuốt nghẹn 1 bên họng phải, nội soi tai mũi họng bình thường và...
11:04 - Tư vấn
chu kỳ kinh nguyệt, ngày rụng trứng, 34 ngày, 35 ngày, hoàng thể, 14 ngày, nang mạc, dễ thụ thai, ổn định, cuasotinhyeu
Tháng trước em có kinh ngày 28, tháng này có kinh vào ngày mùng 2, em nghĩ chu kỳ kinh của em là...
17:05 - Tư vấn