Sự cần thiết tầm soát, chẩn đoán trước sinh

Mỗi năm, ước tính, nước ta có hơn 1 triệu em bé được sinh ra. Tuy nhiên, trong số đó lại có khoảng 22-23 nghìn trẻ mắc các dị tật bẩm sinh khác nhau.
Nguyên nhân chính dẫn tới hậu quả này là do việc tầm soát, chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh, sơ sinh còn thấp. Việc sàng lọc trước sinh như: khám định kỳ, siêu âm, xét nghiệm trong thời kỳ mang thai) giúp các cặp vợ chồng biết chính xác 80 – 90% thai nhi của mình khỏe mạnh hay có những dị tật bất thường.
 

Tỷ lệ sàng lọc trước sinh và sơ sinh còn thấp

 
Tính đến tháng 9 năm 2017, trung bình trên cả nước, tỷ lệ bà mẹ mang thai được sàng lọc mới đạt 20% và tỷ lệ trẻ em sơ sinh được sàng lọc đạt 40%, có địa phương, tỷ lệ này chỉ 10-20%. Theo Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình, nguyên nhân khiến tỷ lệ sàng lọc trước sinh và sơ sinh còn thấp là do nhận thức của người dân về vấn đề này còn hạn chế, nhất là ở những nơi điều kiện sống còn khó khăn. Bên cạnh đó, kỹ năng tuyên truyền, tư vấn của cán bộ dân số, cộng tác viên dân số còn hạn chế nên người dân chưa được biết đến chương trình này. Trình độ của bác sĩ, đặc biệt ở tuyến dưới chưa thực hiện được công tác sàng lọc.
 
Việc triển khai lấy mẫu máu gót chân trẻ sau khi sinh tại các cơ sở y tế để phát hiện dị tật thường không nhận được sự ủng hộ của các bà mẹ vì cho rằng trẻ mới sinh còn non yếu, nếu bị lấy máu sẽ rất đau. Trong khi đó, những đứa trẻ sinh ra không may bị dị tật hoặc thiểu năng trí tuệ không chỉ là sự thiệt thòi, nỗi đau cho trẻ mà còn là gánh nặng cho gia đình và toàn xã hội.

 

 

Sàng lọc trước sinh (khám thai định kỳ, siêu âm, làm các xét nghiệm) giúp phát hiện sớm dị tật thai nhi chính xác tới 90%.
 
Hiện nay, bên cạnh việc triển khai mô hình tư vấn và kiểm tra sức khỏe tiền hôn nhân, Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình đang triển khai Đề án sàng lọc trước sinh và sơ sinh để giúp các bà mẹ sinh ra những đứa trẻ khỏe mạnh cả về thể chất, trí tuệ. Đến nay, Đề án đã được triển khai ở 63 tỉnh, thành trên cả nước, tuy nhiên, vì ngân sách còn ít nên mới chỉ chọn mỗi tỉnh một số huyện và thực hiện một số xã ở những huyện được chọn. Các bệnh sàng lọc ở trẻ sơ sinh được hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước mới chỉ có 2 mặt bệnh hiện có tần suất mắc cao trong cộng đồng, có khả năng điều trị được, đó là thiếu men G6PD và suy giáp trạng bẩm sinh. Trong khi đó, một số quốc gia trên thế giới đã triển khai sàng lọc từ 30 - 50 bệnh. Hiện nay, một số bệnh viện lớn sàng lọc thêm các bệnh khác như bệnh tim, khiếm thính, rối loạn chuyển hóa, tan máu bẩm sinh... nhưng người dân phải tự nguyện chi trả.
 
Theo các bác sĩ chuyên khoa, việc sàng lọc trước sinh - các bà mẹ khám định kỳ, siêu âm, xét nghiệm trong thời kỳ mang thai sẽ giúp các cặp vợ chồng biết chính xác 80-90% thai nhi của mình khỏe mạnh hay có vấn đề gì bất thường. Hiện nay, việc sàng lọc trước sinh giúp nhận biết được rất sớm sự khuyết tật về mặt hình thể của thai nhi như não úng thủy, thoát vị cơ hoành, thoát vị rốn, dị dạng ở tay, chân, thai vô sọ, khuyết tật ống thần kinh, khuyết tật về tim... Người mẹ sẽ được tư vấn và có thể lựa chọn đình chỉ thai nghén những trường hợp vì những lý do không thể nuôi được, ví dụ thai vô sọ, đứa trẻ sẽ không thể sống nổi sau sinh; hoặc có thể tư vấn để điều trị một số bệnh tật cho thai nhi ngay từ trong bụng mẹ.
 

Mở rộng các bệnh được sàng lọc vào danh mục bảo hiểm y tế

 
BS. Vũ Chí Dũng, Giám đốc Trung tâm Sàng lọc sơ sinh và Quản lý bệnh hiếm (Bệnh viện Nhi Trung ương) chia sẻ: Một giọt máu thấm khô có thể sàng lọc sơ sinh trên 50 bệnh rối loạn chuyển hóa bẩm sinh cùng một lúc. Đây là cách hiệu quả nhất để phát hiện bệnh ở trẻ khi chưa có biểu hiện bệnh.
 
Ông Nguyễn Doãn Tú, Tổng cục trưởng Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế) cho biết, trong thời gian tới, chương trình sàng lọc trước sinh và sàng lọc sơ sinh sẽ tiến tới mở rộng phạm vi các loại bệnh được đưa vào danh mục thanh toán của bảo hiểm y tế để tăng cơ hội tiếp cận cho người dân. Đồng thời, người dân cần nhận thức rằng, việc thực hiện tầm soát, chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh - sơ sinh không chỉ là chuyện cá nhân của mỗi gia đình mà chính là bước đi lâu dài của ngành dân số nói riêng và cả xã hội nói chung vì mục tiêu cải thiện, nâng cao chất lượng dân số Việt Nam.
 
Trong Dự thảo chiến lược dân số Việt Nam đến năm 2030, Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình đang đề xuất một số giải pháp hoàn thiện quy hoạch, nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ tầm soát, chẩn đoán, điều trị sớm bệnh, tật trước sinh và sơ sinh. Trong đó, tập trung đầu tư phát triển và nâng cao năng lực các trung tâm sàng lọc khu vực để thực hiện nhiệm vụ tuyến cuối về kỹ thuật và hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật cho tuyến dưới. Đầu tư phát triển các đơn nguyên tầm soát bệnh, tật trước sinh, sơ sinh ở một số khoa sản bệnh viện đa khoa, sản nhi, mở rộng phạm vi bao phủ các dịch vụ này trên địa bàn cả nước.
 
Các chuyên gia trong lĩnh vực y tế, dân số cho rằng: Để người dân hiểu rõ về vai trò và hiệu quả tích cực của việc sàng lọc, chẩn đoán trước sinh và sơ sinh, các cơ sở y tế cần phải đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đồng thời, nâng cao năng lực cho cán bộ y tế, dân số đủ đáp ứng yêu cầu về tư vấn và kỹ thuật, tiến tới mọi người dân được tầm soát, chẩn đoán, điều trị trước sinh và sơ sinh.

 

Theo Sức khỏe đời sống
rối loạn cương , đàn ông Việt , tỷ lệ ,
Tỷ lệ và số lượng nam giới bị mắc các bệnh lý về nam khoa ngày càng gia tăng và trẻ hoá. 4 bệnh...
Hiện nay nhiều bậc cha mẹ vẫn nghĩ bệnh đái tháo đường không thể xảy ra với trẻ em. Do đó khi trẻ...
 kiến thức giới tính , ung thư , cách phòng tránh , cảnh báo , sai lầm sức khỏe , kiến thức sức khỏe, infographic
Mầm bệnh ung thư vẫn có thể lây truyền từ người này sang người khác theo các con đường không ngờ...
 sữa mẹ, nuôi con bằng sữa mẹ, cho con bú, cua so tinh yeu
Sữa mẹ chứa hàm lượng dinh dưỡng đầy đủ, các kháng thể dồi dào, đặc biệt là khả năng biến đổi kì...
 bệnh lậu ,bệnh lây truyền qua đường tình dục, quan hệ tình dục không an toàn, vi khuẩn lậu
Nếu bạn vẫn cần thêm một lý do để quyết định có nên sử dụng bao cao su thì đây là điều ý nghĩa...
Thực tế hiện tượng xuất tinh chậm (đi chợ mãi không hết tiền) cũng là một trong những bệnh rối...
thủ dâm, đàn ông, tự sướng, ham muốn, kích thích, sức khỏe
Về nguyên tắc, cách “cai” thủ dâm ở những chàng trai mới lớn và mấy ông có gia đình như nhau,...
Nuôi con béo, con khỏe không khó như chị em nghĩ. Kể cả với trẻ kém hấp thụ, ta luôn có cách cực...
"cậu nhỏ", dương vật, phụ nữ, sức khỏe, lên đỉnh, bôi trơn, kích thước dương vật
Dường như vấn đề kích cỡ cậu nhỏ đã trở thành hội chứng ám ảnh nam giới muôn thuở.
Tuy không cần ăn nhiều hơn thai phụ bình thường nhưng những mẹ bầu mang song thai lại có nguy cơ...
Nội dung khác
Điều gì làm cho nước tiểu có hạt trắng li ti?
Dạo gần đây, vào buổi sáng thì em đi tiểu thì thấy trong nước tiểu có những hạt li ti màu trắng
14:05 - Tư vấn
chồng là con trai duy nhất, bị nhà chồng coi thường, không được ở riêng, chán nản
Bố mẹ chồng em và các chị em gái trong nhà đều để ý em, và có việc gì thường hay nói xấu em với...
12:05 - Tư vấn
bơm tiêm, virus gây suy giảm miễn dịch ở người, HIV, vết thương hở,tiếp xúc thông thường, cuasotinhyeu
Cách đây 2 ngày em có đi chụp ảnh. Sau thời gian ngồi nghỉ ngơi, khi đứng dậy thì em phát hiện kế...
09:01 - Tư vấn
yêu xa, gửi ảnh nhậy cảm, vùng kín, nói chuyện quan hệ
Vì tính chất công việc và khoảng cách, em trong Nam còn anh ấy hay công tác ngoài Bắc khó được...
10:00 - Tư vấn
Làm " chuyện đó " nhiều lần ở độ tuổi 16 !!!
Cháu năm nay tròn 16 tuổi ạ. Cháu đã có bạn trai và cũng đang chung sống với gia đình bạn trai...
09:05 - Tư vấn
Thời gian " tự xử" bao lâu là đảm bảo an toàn cho sức khỏe ?
Cháu là nam và bắt đầu th.d vào tháng 6/2019 và cũng là lần x.tinh lần đầu. Hiện tại cháu th.d 3...
10:05 - Tư vấn
cửa sổ tình yêu, ly hôn, bạo lực, gia đình, vợ chồng, con cái, hàn gắn, nói chuyện.
Tuy nhiên, mỗi lần vợ chồng em cãi nhau thì chồng em thường hay đánh em. Và mỗi lần đánh chồng em...
13:02 - Tư vấn
bạn trai nhu cầu cao, hay đòi hỏi, muốn quan hệ, mới quen, sợ bị coi thường
Mỗi lần gần nhau là anh lại không kìm chế được mình, đòi em q.hệ nhưng em từ chối thì anh ấy cũng...
11:05 - Tư vấn
Phải làm sao để bệnh nấm không tái phát ở " cô bé " nữa ???
Em năm nay 23 tuổi, đã có gia đình và chưa có bé. Hiện em đang uống thuốc ngừa thai hàng tháng ạ...
11:05 - Tư vấn